Wang Guangfa, trưởng khoa phổi tại Bệnh viện Thứ nhất thuộc Đại học Bắc Kinh, ban đầu nói rằng
virus corona chủng mới
(nCoV) gây viêm phổi không thể lây lan giữa người với người và đã được kiểm soát, phòng ngừa. Tuy nhiên, 11 ngày sau ông xác nhận bị nhiễm virus, có thể do lây nhiễm trong chuyến đi Vũ Hán cùng một nhóm chuyên gia.
Trong cuộc phỏng vấn hôm qua, Wang thừa nhận ông đã lựa chọn từ ngữ không chính xác. Chính bác sĩ này cũng chẩn đoán sai cho mình khi cho rằng chỉ bị cảm cúm thông thường và trì hoãn nhiều ngày mới vào viện. Ông đã hồi phục và xuất viện hôm 30/1.
Bác sĩ Wang Guangfa, trưởng khoa phổi tại Bệnh viện Thứ nhất thuộc Đại học Bắc Kinh. Ảnh:
QQ
.
Khi được hỏi tại sao ban đầu ông nói nCoV có thể phòng ngừa và kiểm soát được, Wang nói do tại thời điểm ông tới thăm Vũ Hán, thông tin còn hạn chế. "Những tranh luận có thể gây hiểu lầm", Wang nói, đề cập đến những chỉ trích nhằm vào ông.
Tuy nhiên, ông cũng bảo vệ phát ngôn ban đầu của mình, nói rằng nhiều đợt bùng phát bệnh truyền nhiễm trong lịch sử cuối cùng đều được kiểm soát. Trong cuộc phỏng vấn, Wang so sánh ông và các chuyên gia y tế đang đối phó dịch bệnh với những người lính đi bộ trên chiến trường.
"Chúng tôi như những người lính đi bộ trong khi tất cả đạn đều đang bay", Wang nói.
Khi virus bắt đầu lây lan ở Vũ Hán vào đầu tháng một, những người bày tỏ nghi ngờ đều bị kiểm duyệt, thậm chí có người bị bắt với cáo buộc lan truyền tin đồn vô căn cứ. Các nhà báo Hong Kong đến thăm một bệnh viện Vũ Hán cũng bị cảnh sát giữ trong nhiều giờ.
Tuy nhiên, chỉ trong một tháng qua, dịch viêm phổi cấp đã chứng minh sức tàn phá khủng khiếp khi khiến 259 người thiệt mạng ở Trung Quốc và hơn 12.000 ca nhiễm nCoV. Các nhà nghiên cứu Hong Kong thậm chí cho rằng số người ở Vũ Hán nhiễm nCoV là hơn
75.800 ca
.
Cuộc phỏng vấn trên của bác sĩ Wang đã được chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội Weibo và nhiều người bày tỏ tức giận. "Có thể ngăn chặn và kiểm soát sao ông Wang Guangfa. Vì đánh giá này mà nửa tháng quan trọng nhất đã bị phung phí! Và kết quả là thế này đây", một người bình luận trên mạng xã hội.
Hương Giang năm nay 29 tuổi,
chuyển giới thành nữ sau khi tốt nghiệp
phổ thông trung học và nổi tiếng từ cuộc thi
Vietnam Idol 2012
. Năm 2018, Hương Giang đăng quang Hoa hậu chuyển giới Quốc tế, sau đó tích cực hoạt động
bảo vệ quyền lợi cho cộng đồng LGBT.
Năm nay, cô lần đầu đóng vai chính trong phim
Sắc đẹp dối trá.
- Vì sao chị quyết định lấn sân sang điện ảnh?
- Mọi người đã biết tôi trở thành ca sĩ và
hoa hậu
như thế nào. Năm 2020, tôi muốn thử sức với điện ảnh. K
hông phải tôi muốn chinh phục thêm vị trí diễn viên. Với
Sắc đẹp dối trá
, tôi thấy mình tìm được một kịch bản phù hợp, một thông điệp về bản thân. Tôi đã có nhiều sản phẩm phim ca nhạc. Việc chuyên nghiệp hóa nó bằng một dự án điện ảnh lúc này tôi nghĩ là phù hợp và đủ duyên.
Lần đầu đóng phim, tôi không muốn chia sẻ gì trước để tránh nhận về áp lực. Phim đóng máy từ lâu nhưng đến khi chúng tôi làm họp báo, khán giả mới biết. Hy vọng mọi người ít soi xét, đón nhận phim với tâm lý thoải mái hơn. Tôi quan trọng thành công của phim về nội dung và doanh thu hơn là độ phủ của cái tên Hương Giang qua phim này.
Hương Giang, Lệ Hằng diễn catwalk
Hương Giang diễn catwalk trong show Adrian Anh Tuấn. Video:
Vân An.
- Chị nghĩ sao khi bị cho dùng câu chuyện đời tư để kéo khán giả đến rạp?
- Đây không phải là bộ phim về cuộc đời tôi, ca phẫu thuật của tôi. Nó là những gì mà người chuyển giới đều phải trải qua để được là chính mình. Phim không xoáy sâu vào chi tiết chuyển giới vì nó ghê rợn, không thể lột tả hết và cũng không muốn mọi người bị nặng nề về tâm lý. Chuyển giới chỉ là một cuộc phẫu thuật kéo dài 8-12 tiếng, lâu nhất là 20 tiếng. Sau đó, họ làm gì, ăn gì, sống ra sao, chiến đấu như thế nào trong suốt phần đời còn lại mới là điều chúng tôi muốn gửi gắm.
Tôi và nhân vật trong phim giống nhau ở hoàn cảnh, đều có ước mơ chuyển giới, nhưng khác nhau ở phương tiện. Tôi phẫu thuật vì thích làm con gái, còn nhân vật Hang Dương bị ép buộc. Biểu hiện sau chuyển giới của tôi và cô ấy cũng khác nhau. Tôi quyết tâm chinh chiến ở Vietnam Idol, còn nhân vật chưa có mục tiêu rõ ràng trong cuộc sống. Nếu gia đình không gặp chuyện, cô ấy cũng chẳng đi thi nhan sắc. Đây là hình mẫu của người bị động. Nhưng khi thi rồi, họ bộc lộ bản chất quyết chiến và tin tưởng vào giá trị của mình. Nếu ngoài đời, nguồn sống chính của tôi là âm nhạc thì trong phim này, nó là võ thuật và sắc đẹp.
Hương Giang bị chê về ngoại hình trong phim. Ảnh:
K.N.
- Chị đã đầu tư thời gian, công sức thế nào cho phim?
- Khi nhà sản xuất tìm tôi để làm phim về đề tài chuyển giới, họ cũng muốn lắng nghe vài điều từ phía mình. Các bạn sẽ không hiểu hết người chuyển giới phải trải qua những gì, phản ứng của họ như thế nào. Cái may mắn là mọi người cho tôi quyền được chia sẻ để chỉnh sửa kịch bản phù hợp hơn.
Tôi và các bạn diễn đã nỗ lực rất lớn trong những cảnh hành động. Chưa ai có kinh nghiệm đóng thể loại này nên phải tập luyện nhiều. Tôi bị bó bột trước ngày quay phim khoảng một tuần, sau đó phải chích thuốc, nén cơn đau diễn xuất. Tôi hy sinh nhiều vì phần lớn cảnh không dùng diễn viên đóng thế. Có vài tình huống nguy hiểm vì bạn diễn chưa kiểm soát được lực. Chẳng hạn, cảnh con dao xẹt ngang mũi hay chậu hoa phang vào đầu đều khiến tôi choáng váng.
Tôi tự tin vì chất hành động của mình vừa đủ, không quá ít, không quá nhiều. May mắn là thể lực của tôi tốt. Ban đầu, nhà sản xuất cũng lo lắng về các cảnh hành động, nhưng mọi người quên rằng trước khi là hoa hậu, tôi từng là quán quân
Cuộc đua kỳ thú
.
Trailer phim "Sắc đẹp dối trá"
Trailer phim "Sắc đẹp dối trá". Nguồn: Xưởng phim màu hồng.
- Tạo hình của chị trong phim bị chê xấu. Là hoa hậu, chị lo lắng thế nào về điều này?
-
Tạo hình
tôi trong phim rất xấu, vì Hang Dương là người mới chuyển giới, chưa có kỹ năng trang điểm cũng như không biết chăm chút bản thân. Tôi chấp nhận hóa trang như vậy. Tôi nhiều năm trước không đẹp, mọi người cũng đã nhìn thấy những bức ảnh cũ.
Nhưng tôi là người biết cách
tỏa sáng
tùy theo hoàn cảnh. Giữa sự kiện lớn với một dàn hoa hậu, tôi chưa bao giờ thấy mình lép vế. Tôi Công ty dịch thuật Đồng Nai tự tin khi đứng trên thảm đỏ hay catwalk cùng họ. Khi đã tham gia lĩnh vực nào, tôi sẽ chơi tới cùng, không sợ hình ảnh trong sản phẩm ảnh hưởng đến mình ở đời thật. Chính điều đó làm cho mọi người yêu quý tôi nhiều hơn. Khi người ta đã yêu bạn rồi, bạn làm gì người ta cũng thấy đẹp cả.
Hương Giang chưa bao giờ thấy mình lép vế khi đứng cạnh các hoa hậu Việt Nam. Ảnh:
Cát Tiên Sa.
- Đã bao lần sự quyết liệt khiến chị bị hiểu là người tham lam, ăn thua đủ?
- Ranh giới của hai khái niệm trên mong manh lắm. Tôi là người "máu chiến" và thích tung hết khả năng mình có. Tôi không chuộng sự e dè, nhường nhịn. Khi mình gặp những người không tham vọng, mình sẽ bỏ xa họ trên con đường ấy. Mình buộc phải làm như thế, vì không thể nào ở lại đợi họ được. Đôi khi, tôi phải hy sinh cái nhỏ để đạt được mục đích lớn.
Nhiều người gọi tôi là người may mắn nhất trong các cô gái chuyển giới ở Việt Nam. Nhưng giống như vai diễn Hang Dương, tôi đã có không ít lần bị dồn vào đường cùng và luôn tìm ra cách giải quyết. Có ngày bạn xui xẻo, người khác may mắn, nhưng tất cả sẽ qua trong 24 tiếng. Có người nói tôi ăn thua, nhưng cũng sẽ có người nói mình quyết tâm và nhiệt tình. Chỉ cần sống hết mình, tôi không phải ân hận.
- Kế hoạch của chị trong năm 2020?
- Nhìn lại nằm 2019, tôi rất hài lòng vì đã toàn tâm toàn ý cho âm nhạc sau khi kết thúc nhiệm kỳ hoa hậu. Âm nhạc là sự nghiệp chính, tôi chưa bao giờ có ý định bỏ bê nó. Tôi đã tạo ra được một "
vũ trụ MV
" mà mỗi phần đều ít nhiều gây chú ý và được viral trên mạng xã hội. Những giải thưởng âm nhạc tôi đạt được trong năm qua chứng minh chiến lược tôi chọn là đúng.
Sắc đẹp dối trá
là dự án khởi động năm Canh Tý. Tôi vẫn duy trì ra sản phẩm âm nhạc, làm mùa hai của Miss International Queen Vietnam, quay trở lại với các chương trình cộng đồng cũng như các show thời trang.
Đó là kết luận của Chủ tịch UBND TP Cần Thơ Lê Quang Mạnh khi họp với các sở, ngành và chín quận, huyện về công tác phòng chống dịch bệnh viêm phổi do chủng mới của virus corona (nCoV), ngày 1/2.
Người đứng đầu chính quyền TP Cần Thơ yêu cầu ngành giáo dục rà soát học sinh, sinh viên có đi qua vùng có dịch bệnh hay không, để có cách xử lý. "Cần có biện pháp rà soát phù hợp, không gây hoang mang cho người dân", ông nói.
Đưa ra đề nghị lùi thời gian nhập học tại cuộc họp, ông Cao Minh Chu, Giám đốc Sở Y tế TP Cần Thơ, cho rằng việc này là cần thiết cho công tác phòng chống dịch bệnh nguy hiểm được chu đáo.
"Trong thời gian một tuần, ngành y tế tiến hành khử khuẩn, khử trùng tại các trường; tuyên truyền nâng cao nhận thức cho học sinh, giáo viên, phụ huynh về phòng chống dịch", ông Chu nói và nhận định sắp tới, thời tiết có khả năng nắng nóng nên môi trường sẽ không thích hợp cho virus corona phát triển.
Cùng quan điểm, ông Nguyễn Văn Hồng, Phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo TP Cần Thơ nói sẽ chỉ đạo các trường tập huấn cho giáo viên cách phòng chống dịch bệnh và vệ sinh trường học vì thời gian qua nghỉ Tết chưa tập trung được.
Theo lãnh đạo Đại học Cần Thơ, kế hoạch nhập học của trường vào ngày 3/2. Với hai cụm ký túc xá, trường có với gần 10.000 sinh viên lưu trú, hiện khoảng 20% sinh viên trở lại sau Tết. Một sinh viên đến từ Vũ Hán (Trung Quốc) theo học tại trường nhưng đã về quê ăn Tết và chưa trở lại.
Lãnh đạo Sở Y tế cho biết đã công bố danh sách bốn bệnh viện trên địa bàn có khả năng tiếp nhận, điều trị bệnh viêm đường hô hấp cấp do nCoV gồm: Bệnh viện Đa khoa thành phố, Bệnh viện Đa khoa Trung ương, Bệnh viện Lao và bệnh phổi, Bệnh viện Nhi đồng. Những nơi này đã thành lập đội các đội phản ứng nhanh, chuẩn bị đầy đủ cơ số thuốc hồi sức cấp cứu, dịch truyền, máy thở...
Ngoài ra, tất cả cơ sở khám chữa bệnh trên địa bàn đã chuẩn bị khu khám và cách ly. Khi phát hiện ca nghi viêm phổi do nCoV, những nơi này hội chẩn với một trong bốn bệnh viện trên để chuyển viện đúng chỉ định, đảm bảo an toàn...
TP Cần Thơ hiện có khoảng 500.000 học sinh các cấp và sinh viên theo học tại các trường đại học, cao đẳng... Theo kế hoạch ban đầu, sau hai tuần Công ty dịch thuật Đồng Nai nghỉ Tết, tất cả sẽ đi học lại từ ngày 3/2 (mùng 10).
Trước đó, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch TP Cần Thơ đã chỉ đạo dừng các hoạt động vui chơi trên địa bàn.
Chiều 1/2, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc công bố dịch viêm hô hấp cấp do nCoV ở Việt Nam. Đến nay, cả nước có sáu người mắc bệnh, ba địa phương có dịch là Khánh Hòa, Vĩnh Phúc và Thanh Hóa.
Dịch viêm phổi
khởi phát phát từ thành phố Vũ Hán (Trung Quốc) hồi tháng cuối năm 2019. Trung Quốc hôm nay thông báo hôm nay có 11.943 người mắc viêm phổi, số người chết do bệnh này tăng lên 259 người.
Tổ chức Y tế Thế giới tuyên bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu vì dịch viêm phổi do nCoV đã lan đến 27 quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới.
Ngày 14/1 bệnh nhân bay từ Mỹ về Việt Nam trên chuyến bay ký hiệu 660 của hãng hàng không China Southern. Ngày 15/1, bệnh nhân quá cảnh tại sân bay Vũ Hán, Trung Quốc, trong vòng 2 giờ. Ngày 16/1, bệnh nhân nhập cảnh Việt Nam tại sân bay Tân Sơn Nhất và di chuyển đến khách sạn trên đường Nguyễn Thị Minh Khai, lưu trú tại đây đến khi nhập viện.
Ngày 27/1, bệnh nhân có biểu hiện ho nhiều. Chiều 31/1, nhân viên khách sạn đưa ông đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM, tiến hành cách ly, lấy mẫu xét nghiệm nCoV.
Hiện tại, bệnh nhân điều trị cách ly tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM, thở oxy, dùng kháng sinh và kháng virus.
Tiến sĩ Nguyễn Văn Vĩnh Châu, Giám đốc bệnh viện, cho biết bệnh nhân được nằm điều trị trong phòng áp lực âm tại khu cách ly nghiêm ngặt. Sáng nay bệnh nhân khỏe, không còn sốt nhưng vẫn thở qua mặt nạ oxy.
Khách sạn bệnh nhân từng ở hiện có 6 khách lưu trú và 8 nhân viên. Công an địa phương yêu cầu cơ sở không nhận thêm khách. "Tổ phản ứng nhanh phòng Công ty dịch thuật Đồng Nai dịch corona" của phường tiến hành khử trùng và cách ly số khách cũng như nhân viên khách sạn kể từ ngày 1/2 đến hết ngày 15/2 để theo dõi, dự phòng nguy cơ lây nhiễm.
Bệnh nhân thứ 7 này là một trong
4 người được Sở Y tế TP HCM chiều 1/2 công bố cách ly
do nghi nhiễm virus corona chủng mới. Ba người còn lại là người Pháp cùng một gia đình. Họ rời Vũ Hán đến Việt Nam du lịch, có biểu hiện viêm hô hấp, được theo dõi cách ly tại Bệnh viện Nhi đồng Thành phố.
Giám đốc Sở Y tế TP HCM Nguyễn Tấn Bỉnh cho biết đã kiểm tra, theo dõi những người từng tiếp xúc với 3 người Pháp này để có kế hoạch cách ly.
Lấy mẫu bệnh phẩm của bệnh nhân nghi ngờ nhiễm nCoV tại Bệnh viện Nhiệt đới Trung ương. Ảnh:
Giang Huy.
Trước đó, chiều 1/2 Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc công bố dịch viêm hô hấp cấp do nCoV ở Việt Nam, với ba tỉnh có dịch là Vĩnh Phúc, Khánh Hòa và Thanh Hóa.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ngày 31/1 tuyên bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu vì dịch viêm phổi do virus corona đã lan đến hơn 20 quốc gia, vùng lãnh thổ.
Dịch viêm phổi do virus corona khởi phát tại thành phố Vũ Hán, Trung Quốc, được báo cáo lần đầu ngày 31/12/2019. Tính đến sáng 2/2, có hơn 14.000 người mắc bệnh, 304 trường hợp tử vong.
"Cơn ác mộng bắt đầu từ ngày 25/1, khi tôi bị sốt", Châu An, 29 tuổi,
nghiên cứu sinh ngành báo chí truyền thông tại một đại học ở Vũ Hán (Trung Quốc) nói. Cô về nước từ đầu tháng và vẫn sinh hoạt bình thường.
Nhưng khi An bị sốt, cùng thời điểm dịch viêm phổi Vũ Hán bùng phát, tất cả những người xung quanh cô hoang mang. Những khu chung cư, nơi An từng sống vội vã khử trùng, lên danh sách những người từng tiếp xúc với An để cách ly. Bố mẹ cô đi tới đâu, người xung quanh tự động tản đi chỗ khác, lấy tay che miệng.
Cô nhập viện trong trạng thái hâm hấp nóng, đổ mồ hôi và ớn lạnh. Sau 5 ngày, kết quả xét nghiệm cho thấy An âm tính với nCoV - chủng virus gây bệnh viêm phổi cấp Vũ Hán. Bệnh viện kết luận: Sốt rét.
"Vui một nhưng nỗi buồn lớn gấp nhiều lần", cô gái 29 tuổi nói. Từ 28/1, tờ khai thông tin của Châu An với cơ quan y tế, trong đó có từ địa chỉ nhà ở tại Dịch Vọng (Cầu Giấy) và Liên Mạc (Mê Linh), số điện thoại của An và bố, tên trường... bị phát tán lên mạng.
Châu An đã buồn và khóc nhiều những ngày qua khi thông tin cá nhân bị lộ trên mạng xã hội. Ảnh:
NVCC.
"Mình đã nhận khoảng 40 cuộc điện thoại. Có người quen gọi đến, câu đầu tiên hỏi là: 'Mày dương tính với virus Corona à?'. Nhiều người lạ gọi đến mắng chửi suốt một tuần nay", An chia sẻ. Có những hôm đến nửa đêm vẫn có số lạ gọi chửi khiến cô gái bật khóc nức nở.
Châu An xuất viện sáng 31/1. Tình hình sức khoẻ của cô đã được cập nhật đến người dân ở chung cư để mọi người bớt hoang mang. Tuy nhiên những bài báo và bài đăng trên Facebook tiếp tục lan truyền. Những cú điện thoại gọi đến mắng chửi vẫn chưa có dấu hiệu dừng lại.
Hơn hai tuần tù đày là cảm giác của Trần Minh Tuấn, 20 tuổi, sinh viên ngành công nghệ thông tin ở Vũ Hán.
Tuấn thuộc nhóm sinh viên cuối cùng về nước vào ngày 17/1. "Tôi biết về dịch từ khi còn ở trường nhưng không hề nghĩ nó nguy hiểm. Tới khi về đến cửa khẩu đã thấy bị kiểm tra rất kỹ, về đến nhà thì cảm thấy mọi người đề phòng mình", Tuấn chia sẻ.
Trong ngôi nhà ở Trực Thái, Nam Định, Minh Tuấn chủ động cách ly với 7 thành viên trong gia đình và giam mình trong phòng suốt ngày. Tất cả những cuộc gặp mặt bạn bè, kế hoạch đi du xuân phải huỷ. Tuấn thậm chí cũng không dám ra ngoài chơi thể thao. "Tôi thường ăn cơm một mình sau cùng, hoặc có người mang đến đặt trước phòng", cậu nói.
Đêm mùng Một Tết, cậu buồn chân nên ra hóng gió trước cổng chừng 15 phút. Không ngờ trưa mùng Hai cậu mệt, sốt 37,5 độ. Ba tiếng sau, Tuấn có mặt ở Bệnh viện Bạch Mai, Hà Nội.
Ngay khi lên viện, thân nhiệt Tuấn đã về bình thường, nhưng vẫn phải chờ kết quả xét nghiệm nên chàng trai buộc phải ở phòng cách ly. Vì không muốn phiền ai nên cậu tự chăm mình 6 ngày ở viện, "khổ nỗi đúng những ngày lễ Tết nên không thể ăn gì khác ngoài cơm căng tin".
"Rất buồn bực vì khoẻ mạnh mà phải giam mình trong 4 bức tường trắng toát và bị gán cho dính virus Corona, lại thêm thông tin cá nhân bị phát tán lên mạng", chàng trai trẻ bộc bạch.
Sáng 31/1, kết quả xét nghiệm cho biết Tuấn chỉ bị... cúm thông thường.
Minh Tuấn được chẩn đoán bị J11-cúm, virus không định danh, là bệnh cúm thường tự khỏi sau khoảng 3 ngày. Ảnh:
NVCC.
Nguyễn Thái Khang, giảng viên ở một trường đại học tại Hà Nội và đang làm nghiên cứu sinh ở Vũ Hán cũng có trải nghiệm tương tự. Dù anh về nước đã hơn nửa tháng - qua thời gian ủ bệnh viêm phổi Vũ Hán - nhưng vẫn bị xa lánh. "Sáng mùng 5 mình đến trường chúc Tết thầy cô thì không ai Công ty dịch thuật Đồng Nai dám bắt tay, nói chuyện mà đứng cách mình 2 mét. Có thầy cô nói thẳng không cần mình chúc Tết nữa", Khang cho hay.
Khổ tâm nhất với Khang là không gặp được một người bạn nào. Gọi họp lớp, ai nào cũng "tránh như tránh tà". Đến khi lớp họp cũng loại anh ra.
Tính đến ngày 1/2, số người chết do nCoV tăng lên 259, số ca nhiễm tại Trung Quốc tăng lên 11.791.
Tình hình bệnh vẫn diễn biến phức tạp khiến Khang lo chưa biết bao giờ mới quay lại trường học, trong khi anh đang cần tài liệu làm luận án. Nhưng Khang thấy "những rắc rối của mình vẫn chưa thấm gì với các bạn bị mắc kẹt lại Vũ Hán".
Theo chị Thu Hằng, chủ nhiệm hội sinh viên Việt Nam tại Đại học KHKT Hoa Trung, Vũ Hán thì 27 sinh viên Việt học ở trường này đều chia sẻ những trải nghiệm bị kỳ thị khi trở về nhà ăn Tết. Điển hình trong đó là trường hợp của Châu An và Minh Tuấn do bị tung thông tin cá nhân lên mạng.
Năm nay, Hằng đón một cái Tết khác hẳn các năm, khi người thân, bạn bè biết cô từ vùng dịch trở về đã chủ động nói "thăm hỏi qua điện thoại là được". Hơn nửa tháng vừa qua cô hầu như chỉ loanh quanh trong nhà, ngoài vườn ở Ứng Hoà, Hà Tây. "Tết năm nay đỡ hẳn tiền mừng tuổi", cô đùa.
Những sinh viên như Hằng được Đại sứ quán, Sở y tế Hà Nội hay Hội lưu học sinh thành phố Vũ Hán quan tâm, ngày nào cũng hỏi tình trạng sức khoẻ. Đó là động viên giúp họ đỡ phần cô độc.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ngày 9/1 thông báo dịch viêm phổi do chủng virus corona mới (nCoV) bùng phát tại Vũ Hán, Trung Quốc. Ba tuần sau, virus hoành hành mạnh mẽ ở Trung Quốc, lây nhiễm gần 10.000 người và lan rộng trên toàn cầu, khiến hơn 200 người thiệt mạng.
Khi giới chức y tế cố gắng kiểm soát dịch, các chuyên gia cho rằng điều quan trọng là phải rút ra bài học từ những phản ứng ban đầu với dịch bệnh để kiềm chế hiệu quả và ngăn chặn những dịch có nguy cơ bùng phát sau này.
Nhân viên y tế tại bệnh viện đang điều trị bệnh nhân nghi Công ty dịch thuật Đồng Nai nhiễm viêm phổi Vũ Hán tại Philippines ngày 31/1. Ảnh:
AFP
.
Ở Trung Quốc, động vật hoang dã, cả sống lẫn chết, được bày bán công khai ở các khu chợ bán đồ tươi sống để làm thức ăn hay làm thuốc. Nhà kinh tế học Hu Xingdou cho biết người Trung Quốc có niềm yêu thích đặc biệt với việc ăn thịt động vật hoang dã. Thưởng thức các loại đặc sản như thịt, nội tạng động vật quý hiếm trở thành "thước đo" cho sự giàu có đối với một số người.
Năm 2002, dịch SARS (hội chứng hô hấp cấp tính nặng) bùng lên ở Trung Quốc, giết gần 800 người trên toàn cầu và ảnh hưởng đến 26 quốc gia. Năm 2017, các nhà nghiên cứu xác định virus gây ra dịch SARS có nguồn gốc từ dơi, truyền sang cầy hương được bán tại một chợ ở tỉnh Quảng Đông rồi lây sang người.
Việc buôn bán động vật hoang dã đã bị cấm ở Trung Quốc sau đại dịch SARS năm 2003, nhưng các biện pháp hạn chế đối với một số loại động vật hoang dã sau đó được nới lỏng.
Các nghiên cứu ban đầu về nCoV cho thấy virus gây dịch viêm phổi Vũ Hán có liên quan tới các mẫu virus corona có trên loài dơi Trung Quốc, nhưng chúng đã bị biến đổi trước khi lây sang người, theo
CNN
. Các nhà nghiên cứu cho rằng rắn hổ mang hoặc rắn cạp nong Trung Quốc đã ăn những con dơi này, sau đó bị bắt và bày bán tại khu chợ hải sản Hoa Nam ở Vũ Hán, từ đó lây virus cho người ở chợ. Giới chức hồi đầu tuần phát hiện 33 trong số 385 mẫu vật ở chợ chứa axit nucleic của virus corona.
Theo nghiên cứu công bố trên tạp chí Lancet ngày 29/1 của nhóm nhà khoa học thuộc Học viện Y khoa Sơn Đông, Trung Quốc, chủng virus corona mới rất giống với chủng virus corona gây bệnh SARS. Mặc dù được cho là vật chủ đầu tiên gây ra dịch, dơi không được bày bán tại chợ Hoa Nam và chúng đang trong thời gian ngủ đông khi dịch bùng phát. Điều này càng củng cố giả thuyết rằng rắn hoang dã là vật chủ trung gian lây bệnh sang người.
Điều này cho thấy việc
dừng tiêu thụ động vật hoang dã
có thể là biện pháp hiệu quả để ngăn chặn các bệnh dịch tương tự bùng phát. "Có những ổ chứa virus ẩn náu trong các loài động vật hoang dã và có nguy lây lan thành dịch bệnh ở người", Guizhen Wu thuộc Trung tâm phòng chống và kiểm soát dịch bệnh (CDC) Trung Quốc, nói.
Virus corona được cho là xuất hiện ở Vũ Hán ngày 8/12, nhưng mãi ba tuần sau chính quyền địa phương mới thông báo cho người dân. Họ còn đánh giá thấp mức độ nghiêm trọng của dịch trong vài tuần sau đó.
Thị trưởng Vũ Hán Chu Tiên Vượng ngày 27/1 thừa nhận chính quyền thành phố đã không cung cấp thông tin kịp thời và thỏa đáng về dịch bệnh. Ông dường như muốn đẩy một phần trách nhiệm khi ám chỉ Bắc Kinh không cho phép quan chức địa phương thông báo với công chúng về dịch bệnh.
Việc chậm trễ công bố thông tin cũng từng xảy ra trong dịch SARS. Trường hợp nhiễm SARS đầu tiên được xác định ở miền nam Trung Quốc vào tháng 11/2002. Tuy nhiên, ngay cả khi căn bệnh lây lan rộng khắp tỉnh Quảng Đông, truyền thông Trung Quốc vẫn bị hạn chế đưa tin, bệnh nhân và người nhà bị ngăn nói về căn bệnh. Các quan chức hạ thấp mức nghiêm trọng của vấn đề vì không muốn gây tổn hại đến kinh tế và ổn định xã hội.
Cho đến khi Tưởng Ngạn Vĩnh, bác sĩ quân y Trung Quốc về hưu, vạch trần việc che đậy này vào đầu năm 2003, phần lớn Trung Quốc và phần còn lại của thế giới mới nhận thức được mối nguy hiểm thực sự. Nhưng khi đó SARS đã lan rộng. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tuyên bố dịch là "mối đe dọa toàn cầu". 8.000 người mắc bệnh trên toàn thế giới, phần lớn ở Trung Quốc. Hơn 700 người thiệt mạng ở 17 quốc gia. Chính phủ Trung Quốc sau đó xin lỗi vì thông tin chậm về dịch bệnh, bộ trưởng y tế nước này cùng thị trưởng Bắc Kinh bị cách chức.
Việc không công bố thông tin kịp thời là "không thể chấp nhận được" khi người Trung Quốc đi lại ngày càng nhiều ở trong nước và quốc tế, Peter Brookes, chuyên gia từ Heritage Foundation, viết. Để giảm thiểu sự lây lan của bất kỳ dịch bệnh nào, quốc gia có ổ dịch không chỉ phải phản ứng nhanh chóng mà còn cần
minh bạch
để cập nhật thông tin cho người dân và cộng đồng quốc tế.
Sự bùng phát của loại virus mới, nguy hiểm như nCoV là mối lo ngại về sức khỏe cộng đồng toàn cầu. Dịch đã lan sang 4 châu lục, do đó cần có sự phối hợp, hợp tác quốc tế để ngăn chặn sự lây lan ở Trung Quốc và nước ngoài.
Các nước có bệnh nhân viêm phổi Vũ Hán.
Bấm vào ảnh để xem chi tiết.
Ngày 6/1, các quan chức Mỹ đã trực tiếp đề nghị cử một nhóm chuyên gia từ Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) đến Trung Quốc để giúp ngăn chặn và tìm hiểu dịch nhưng Bắc Kinh từ chối. Mỹ sau đó tiếp tục đề nghị nhưng các quan chức Trung Quốc vẫn không chấp nhận sự giúp đỡ.
Hiện có thông tin rằng Trung Quốc đang xem xét nhận giúp đỡ từ WHO. Nếu điều này là đúng thì đây cũng mới chỉ là bước đầu tiên trong việc hợp tác quốc tế. Thái độ ban đầu của Trung Quốc đối với hỗ trợ quốc tế đã kìm chân chính họ trong việc tìm cách đối phó với dịch bệnh hiệu quả hơn. Hành động đó cũng cản trở các quan chức y tế quốc tế tìm hiểu loại virus mới này.
CDC và các quan chức y tế nước ngoài chỉ có thể dựa vào các bài báo, thông cáo báo chí của chính phủ Trung Quốc hoặc các thông tin được lan truyền nhiều nhưng chưa được kiểm chứng trên mạng xã hội. Họ cần được tiếp cận nhiều thông tin hơn để tìm hiểu về dịch bệnh hay xây dựng cách xử lý hiệu quả.
"Để đối phó với một cuộc khủng hoảng mới như thế này trong giai đoạn đầu, các nguyên tắc cơ bản phải áp dụng, bao gồm đảm bảo y tế công cộng tốt, minh bạch thông tin,
sẵn sàng phối hợp và hợp tác quốc tế
", Brookes viết. "Trung Quốc cần phải làm tốt hơn hoặc tất cả chúng ta có thể trả giá đắt".
29 hãng hàng không dừng hoặc thông báo dừng các chuyến bay đi và tới Trung Quốc, trong đó có các hãng của Mỹ, Pháp, Ấn Độ, Canada, Hàn Quốc, Anh, Việt Nam.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ngày 31/1 tuyên bố dịch viêm phổi cấp do chủng virus mới thuộc họ corona (nCoV) là "tình trạng y tế khẩn cấp quốc tế". WHO khuyến nghị các nước ngăn chặn hoặc hạn chế nguy cơ lây lan dịch bệnh qua bên giới nhưng tránh cản trở đi lại và giao thương quốc tế.
Máy bay của hãng Korean Air chở công dân Hàn Quốc từ Vũ Hán hạ cánh xuống sân bay tại Seoul ngày 31/12. Ảnh:
AFP
.
Vietnam Airlines dừng các chuyến bay đi và đến Bắc Kinh, Thượng Hải, Quảng Châu và Thâm Quyến từ ngày 4/2, Thành Đô từ ngày 5/2 và Ma Cao từ ngày 6/2, giảm tần suất các chuyến bay Công ty dịch thuật Đồng Nai với Hong Kong từ ngày 6/2. Hãng Vietjet thông báo dừng toàn bộ các chuyến bay đi và đến Trung Quốc từ ngày 1/2.
Một số hãng hàng không như Cathay Pacific Airways, Singapore Airlines và Turkish Airlines thông báo hủy các chuyến bay đi và đến Trung Quốc. Air Tanzania thông báo hoãn chuyến bay đầu tiên tới Trung Quốc, dự kiến diễn ra vào tháng 2. United Airlines cho biết sẽ hủy thêm 332 chuyến bay giữa các thành phố ở Mỹ với Bắc Kinh, Thượng Hải và Hong Kong.
Các nước có bệnh nhân viêm phổi Vũ Hán.
Bấm vào ảnh để xem chi tiết.
Dịch nCoV khởi phát tại Vũ Hán tháng 12/2019, lan ra toàn bộ 31 tỉnh thành Trung Quốc với gần 10.000 ca nhiễm bệnh và khiến 231 người nước này thiệt mạng, tính tới ngày 31/1. Ngoài Trung Quốc, hiện có 22 quốc gia và vùng lãnh thổ thông báo phát hiện bệnh nhân mắc viêm phổi Vũ Hán.
6 quốc gia dừng cấp một số loại thị thực nhập cảnh với người Trung Quốc gồm Czech, Kazakhstan, Nga, Philippines, Singapore và Việt Nam. Armenia dừng chính sách miễn visa cho người Trung Quốc ngày 1/2-31/3. Italy cân nhắc ban bố
tình trạng khẩn cấp
và dừng toàn bộ chuyến bay tới Trung Quốc sau khi phát hiện 2 du khách từ nước này dương tính với virus nCoV.
Các hãng hàng không ngừng bay tới Trung Quốc gồm: Air Canada, Air France, Air India, Air Seoul, American Airlines, Austrian Airlines, British Airways, Delta Air Lines, Egyptair, El Al Israel Airlines, Etihad Airways, Finnair, Kenya Airways, Lion Air, LOT, Lufthansa, NordStar, Royal Air Maroc, RwandAir, S7 Airlines, SAS, Scoot, Shanghai Airlines, Swiss, Ural Airlines, Vietjet, Vietnam Airlines, Virgin Atlantic và Yakutia Airlines.